Wystawianie psa
Autor: Dorota Dziekońska

1) Metryka i rodowód
Każdy pies urodzony w legalnej hodowli Związku Kynologicznego w Polsce (ZKwP) otrzymuje metrykę. Dokument ten jest potwierdzeniem jego pochodzenia i uprawnia nabywcę do wyrobienia psu rodowodu. Z kolei rodowód mówi nam o pochodzeniu naszego psa i daje prawo do wystawiania go, a po zdobyciu uprawnień, do legalnego rozmnażania.

2) Rodzaje wystaw
Wystawy mogą mieć różną rangę - tytuły tam zdobyte mają różną "wagę". Mamy zatem wystawy:
  • krajowe,
  • klubowe,
  • specjalistyczne,
  • międzynarodowe
    oraz wystawę:
  • europejską (raz do roku)
  • światową (raz do roku).
    Każdy kraj należący do FCI (organizacji zrzeszającej związki krajowe) organizuje u siebie wystawy, na które może przyjechać każdy pies z rodowodem FCI (czyli z Polski z rodowodem z ZKwP).

    3) Ocena psów - jak to działa?
    Ocena psów odbywa się w ringach ras czyli np. beagle sędziuje się na jednym ringu i wyłania się tam kolejnych zwycięzców. Każda rasa jest sędziowana w klasach (te zależą od wieku bądź tytułów wystawianych psów) a klasy obejmują zwierzęta jednej płci. Następnie porównując zwycięzców klas wyłania się zwycięzcę rasy. Zwycięzcy ras idą potem do porównania w grupach (grup jest 10, a beagle należą do grupy 6 - psów gończych). 10 zwycięzców ras staje do porównania o tytuł najlepszego psa wystawy czyli Best in Show. Poza tym są jeszcze zwycięzcy szczeniąt (w dwóch grupach wiekowych), młodzieży (psy od 9 do 15 miesięcy), klasy użytkowej (psy z certyfikatem użytkowości) oraz weteranów.

    4) O wymaganiach dla suki hodowlanej i psa reproduktora oraz kosztach
    Jeżeli chodzi o beagle to: suka, aby zostać dopuszczona do hodowli i uzyskać wpis do rodowodu musi uzyskać, po ukończeniu 15 miesięcy, w dowolnej klasie, od co najmniej dwóch sędziów, trzy oceny co najmniej bardzo dobre, w tym jedną na wystawie międzynarodowej lub klubowej. pies, żeby dostać wpis do rodowodu i zostać dopuszczony do kryć musi uzyskać, po ukończeniu 15 miesięcy, w dowolnej klasie, od co najmniej dwóch sędziów, trzy oceny doskonałe, w tym jedną na wystawie międzynarodowej lub klubowej. Hodowca oczywiście musi mieć zarejestrowany przydomek hodowlany. W różnych krajach wymagane są np testy psychiczne czy dokumenty użytkowe oraz badania. U nas nie - wystarczą wymogi wystawowe. Koszty jakie ponosi hodowca to koszty wystaw (od 80 do mniej więcej 150 PLN za wystawę w zależności od oddziału i rangi) oraz opłaty w ZK za rejestrację przydomka.

    5) Skróty / tytuły / szyfry
    Na każdej wystawie pies dostaje ocenę (od doskonałej do dostatecznej, nie do oceny i dyskwalifikacji), szczenięta dostają ocenę wybitnie obiecującą, obiecującą lub mało obiecującą. W kynologii często używa się języka angielskiego. I tak oceny to excellent (ex) - doskonała, very good (vg) - bardzo dobra, good (g) - dobra.
    Poza oceną pies (oceniony jako doskonały lub bardzo dobry) może zostać postawiony na lokacie I, II, III lub IV. i odpowiednio dostać medal - złoty, srebrny i brązowy. Czyli np ex. I oznacza że pies wygrał swoją klasę z oceną doskonałą :). Wiele osób dodaje też informację w jak licznej stawce pies wygrał bo jednak co innego być 4/189 (lokata 4 na 189 psów ;) ) niż wygrać bo się było samemu w klasie.
    Psy wygrywające swoje klasy mogą (ale nie muszą) uzyskać tytuły. I tak w klasie szczeniąt - Najlepsze Szczenię w Rasie uzyskuje pies lub suka w klasie szczeniąt.
    W młodzieży - Zw. Mł to Zwycięzca klasy młodzieży (Best Junior) oraz Junior BOB (JBOB) czyli ten kto wygrywa porównanie zw. mł psa ze zw. mł suki.
    Trzy zw. mł w tym jedno z wystawy międzynarodowej lub klubowej to Champion Młodzieży (Junior Polish Champion)
    W klasach od pośredniej wzwyż można uzyskać CWC (zwany po angielsku CAC) czyli certyfikat na championa krajowego.
    Aby zdobyć tytuł championa Polski pies musi dostać 3 CWC od 3 różnych sędziów w tym co najmniej jeden na wystawie międzynarodowej lub klubowej pod warunkiem, że między pierwszym a ostatnim wnioskiem upłynęło co najmniej 6 miesięcy. CWC dostaje tylko pies z oceną doskonałą.
    Na wystawach międzynarodowych jest do zdobycia CACIB czyli wniosek na Interchampiona. Wniosek taki otrzymuje jeden pies i jedna suka w rasie w wyniku porównania zwycięzców klas.
    BOB to Best of Breed czyli Zwycięzca Rasy - najlepszy beagle w całej stawce
    BOS to Best of Opposite Sex czyli Najlepszy Pies bądź Suka w Rasie (w zależności kto wygrał BOB)
    Psy w klasie weteranów walczą o tytuł Najlepszy Weteran.
    I to jest koniec sędziowania w rasie. Następnie najlepszy beagle idzie na ring główny gdzie porównywani są wszyscy Zw. Ras w obrębie grupy (VI w przypadku beagle). Sędzia wybiera 3 psy i są to Zwycięzcy Grupy (BOG) cyferki to miejsca które zajęli - BOG 3 oznacza 3 lokatę w grupie.
    Zwycięzcy grup są porównywani i walczą o tytuł BIS (Best in Show) i znowu mamy zwykle 3 miejsca stąd np BIS II
    Tym, którzy są żądni czytania o tytułach na wystawach specjalistycznych i klubowych, europejskiej i światowej polecam regulamin wystaw na stronie Związku.
    Do tego wszystkiego dochodzą jeszcze skróty oznaczające championaty różnych krajów, wyniki badań czy posiadane certyfikaty użytkowe.

    6) Zgłoszenie, przygotowanie beagle do wystawy i zasady na ringu
    Zaczynamy oczywiście od wybrania wystawy i zgłoszenia na nią psa. Na szczęście w obecnych czasach robi się to online, a nie tak jak kiedyś. Psa zgłaszamy do odpowiedniej klasy kierując się jego wiekiem i tytułami oraz posiadanymi certyfikatami. Oczywiście to jak pies się pokazuje zależy od tego jak go do tego przygotujemy. Nie należy za bardzo wierzyć tym, którzy twierdzą, że ich pies tak "sam z siebie" się wystawia. To co pies musi umieć na wystawie nie jest jakoś bardzo skomplikowane, ale należy znać parę zasad:
    1: po ringu poruszamy się zawsze w kierunku odwrotnym do ruchu wskazówek zegara czyli innymi słowy biegamy tak aby pies prowadzony po naszej lewej stronie był w środku okręgu po którym biegamy. Zatem i ringówkę trzymamy zawsze w lewej ręce.
    2: sędzia zwykle wymaga od nas: biegania po okręgu, biegania tam i z powrotem oraz czasem biegania po trójkącie. Chodzi w tym o to żeby sędzia widział naszego psa w ruchu z każdej strony - z boku, przodu i tyłu.
    3: na wystawie pies musi dać się "macać" i zaglądać sobie w zęby.
    4: powinien umieć stać w pozycji wystawowej na ziemi i na stoliku (wszystkie mniejsze rasy, w tym beagle, są sędziowane na stoliku. Czasem go nie ma ale nie można na to liczyć).
    5: pies musi być przyzwyczajony do pracy w rozproszeniach czyli być w stanie skupić się na nas w sytuacji, gdy w koło jest mnóstwo psów, ludzi, zapachów i hałasów.
    Jeżeli chodzi o grooming, czyli przygotowanie szaty psa, to akurat u beagla nie są potrzebne wyżyny kunsztu. Psa oczywiście kąpiemy, dobrze jest umiejętnie wytrymować czy podstrzyc to i owo (ogon, ewentualnie portki), ale nie są to zabiegi wymagające od nas wielkich umiejętności. Są tacy którzy, idąc za modą z USA, groomingowi beagla poświęcają długie godziny strzygąc i pudrując, ale po pierwsze to niezbyt zgadza się z regulaminem wystaw, a po drugie, w moimi przekonaniu, jest przerostem formy nad treścią :)

    7) Co zabrać ze sobą na wystawę?
    To co trzeba wziąć na wystawę to dosłownie parę rzeczy. Ponieważ jednak wystawy trwają długo, odbywają się przy różnej pogodzie i w różnych warunkach, wiele osób zabiera ze sobą całe mnóstwo różności :) My porozmawiamy o tych, dla mnie, absolutnie niezbędnych.
    Po pierwsze oczywiście jedzenie, woda i miski dla psa. To chyba oczywiste.
    Po drugie klatka albo kennel - dla mnie absolutnie rzecz nieodzowna. Pies wystawowy musi być przyzwyczajony do przebywania w klatce. To jego azyl, który na wystawie pozwala mu odpocząć i chroni przed wielogodzinnym głaskaniem przez zwiedzających, deptaniem w tłumie, ewentualnością pogryzienia przez inne psy itp. itd. Według mnie klatka zapewnia psu bezpieczeństwo i daje schronienie.
    Po trzecie ringówka czyli specjalna smycz służąca do wystawiania psa. Jest wiele rodzajów ringówek i tak naprawdę ilu wystawców tyle zdań co do tego, który z nich jest najlepszy. Najlepszy jest ten, który się sprawdza :) Zasada jest tylko jedna - ringówka powinna być jak najmniej widoczna na szyi psa, dopasowana kolorem do jego sierści i na tyle wąska by nie rzucała się w oczy.
    Po czwarte strój - coś wygodnego ale jednak eleganckiego i przemyślanego. Oczywiście koniecznie wygodne buty w których nie połamiemy sobie nóg biegając po często śliskim podłożu. Dobrze jest mieć klips, którym przypinamy numerek bo jest to wygodniejsze od naklejania go na ubranie.
    Po piąte chusteczki nawilżane - nie zawsze jest gdzie umyć ręce i ręcznik papierowy - ten przydaje się do różnych rzeczy :)
    Reszta rzeczy to już sprawa tego jak bardzo jesteśmy wygodni :) Krzesełka, namiot, kamizelka chłodząca dla psa i wiatraczek (latem), pokrowiec na klatkę i milion innych bardziej lub mniej potrzebnych klamotów to już kwestia każdego z nas - na ile mamy siłę targać to wszystko